Cách ngăn chặn hiện tượng giảm hiệu suất do nhiệt của NVMe
Mặc dù nhiều ổ SSD có thể chạy tốt trong phạm vi nhiệt độ định mức mà không cần làm mát bổ sung, nhưng việc giữ nhiệt độ ổ đĩa thấp hơn có thể giúp duy trì hiệu suất ổn định và giảm nguy cơ giảm hiệu suất do nhiệt.
Cải thiện độ thông khí của vỏ máy
Thông khí tốt giúp giảm nhiệt độ xung quanh bên trong vỏ máy, giúp ổ SSD mát hơn mà không cần làm mát trực tiếp. Để tối ưu độ thông khí, hãy lưu ý những yếu tố sau:
- Vị trí hệ thống: Hãy đảm bảo PC của bạn được đặt trên bề mặt cứng có đủ khoảng trống xung quanh lỗ thông hơi để luồng không khí không bị chặn.
- Loại quạt: Quạt áp suất tĩnh hoạt động tốt nhất đối với các cửa hút gió hạn chế (phía sau bộ lọc bụi hoặc lưới kín), trong khi quạt lưu lượng gió cao phù hợp cho các cửa xả gió mở (phía sau/phía trên).
- Cân bằng áp suất: Áp suất dương nhẹ (lượng hút vào nhiều hơn lượng xả ra) không chỉ ngăn bụi bẩn mà còn giúp duy trì luồng không khí mát hơn xung quanh ổ SSD của bạn.
- Thiết kế vỏ máy: Các vỏ máy có mặt trước dạng lưới với đường dẫn khí vào không bị cản trở thường có hiệu suất tốt hơn các thiết kế kín. Hãy thường xuyên vệ sinh bộ lọc và lỗ thông hơi để ngăn bụi bẩn tích tụ, vì bụi bẩn có thể hạn chế thông khí đáng kể.
- Các tùy chọn làm mát bổ sung: Bạn có thể giữ cho hệ thống mát mẻ với phương pháp làm mát bằng không khí hoặc chất lỏng. Làm mát bằng không khí đơn giản, hiệu quả và ít cần bảo trì, nhưng đối với các giàn chơi game nặng đô hơn hoặc hệ thống có nhiều ổ SSD, làm mát bằng chất lỏng có thể hiệu quả hơn và êm hơn khi tải nặng.
- Bối cảnh chung về tình trạng quá nhiệt: Nếu quạt của bạn liên tục kêu to hoặc bạn thấy quạt bị tắt và đứng yên, thì đó thường là triệu chứng của thông khí tổng thể kém. Hãy cải thiện sự cân bằng giữa lượng khí nhận vào/xả ra, hoặc thậm chí chỉ cần di chuyển thùng máy đến nơi có nhiều không gian hơn cũng có thể nhanh chóng ổn định nhiệt độ toàn hệ thống.
Tránh tắc nghẽn luồng không khí
Ngay cả những chiếc quạt được đặt đúng vị trí cũng có thể gặp vấn đề nếu không khí không thể lưu thông tự do xung quanh các bộ phận. Hãy chú ý đến những điểm nghẽn phổ biến sau:
- Quản lý dây cáp: Đi dây cáp mặt trước và dây cáp nguồn PSU ra phía sau khay bo mạch chủ. Giữ cho khu vực phía trước các khe cắm M.2 của bo mạch chủ được thông thoáng để giảm sự tích tụ nhiệt.
- Vị trí của card đồ họa GPU: Một card đồ họa lớn có thể tạo ra một vùng nóng phía trên khe cắm PCIe trên cùng, ngay tại vị trí của một số ổ cắm M.2. Nếu bo mạch chủ của bạn có nhiều vị trí M.2, hãy chọn khe cắm có khoảng cách thông khí tốt nhất so với GPU.
Sử dụng hệ thống làm mát thụ động (Bộ tản nhiệt và Miếng đệm tản nhiệt)
Khi chỉ dùng quạt thôi là không đủ, bộ tản nhiệt thụ động có thể giúp phân tán và tản nhiệt ra khỏi bộ điều khiển SSD và NAND, giúp trì hoãn hoặc ngăn chặn hiện tượng giảm hiệu suất do nhiệt khi hoạt động liên tục:
- Tấm chắn bo mạch chủ so với tản nhiệt mua ngoài: Nhiều bo mạch chủ hiện đại đi kèm với bộ tản nhiệt M.2 NVMe hoạt động tốt khi được lắp đặt đúng cách và cũng giúp hệ thống trông đẹp mắt hơn. Nếu bạn sử dụng bộ tản nhiệt mua ngoài, hãy kiểm tra khoảng trống với GPU và tấm che hông thùng máy.
- Độ dày của miếng đệm tản nhiệt: Sử dụng miếng đệm tản nhiệt đi kèm với tấm chắn/bộ tản nhiệt của bạn và đảm bảo miếng đệm tiếp xúc hoàn toàn và dàn đều. Miếng đệm quá dày sẽ làm giảm áp lực; quá mỏng sẽ làm mất sự tiếp xúc.
- Áp lực gắn kết: Hãy siết chặt các ốc vít thật đều. Siết quá chặt có thể làm cong bo mạch PCB; siết quá lỏng sẽ làm giảm hiệu quả tản nhiệt.
Giữ cho hệ thống của bạn sạch sẽ
Một trong những lý do tại sao cần phải biết cách vệ sinh PC là vì bụi bẩn là chất cách nhiệt và có thể hạn chế luồng không khí, làm tăng nhiệt độ môi trường xung quanh và có thể làm giảm hiệu quả mọi bước làm mát khác:
- Lịch bảo trì: Vệ sinh bộ lọc sau mỗi 4–8 tuần (thường xuyên hơn ở những phòng nhiều bụi hoặc nếu bạn nuôi thú cưng). Vệ sinh kỹ vỏ máy và quạt sau mỗi 3–6 tháng.
- Công cụ: Sử dụng bàn chải mềm và máy thổi khí áp suất thấp. Giữ chặt cánh quạt khi vệ sinh để bảo vệ vòng bi.
- Bộ lọc và đầu vào không khí: Các bộ lọc lưới có thể giặt được là hiệu quả nhất. Hãy đảm bảo chúng hoàn toàn khô trước khi lắp lại.
- Dấu hiệu bạn cần vệ sinh: Quạt quay mạnh hơn bình thường, nhiệt độ khi máy không hoạt động cao hơn hoặc có xơ vải nhìn thấy được ở cửa hút gió phía trước.
Theo dõi nhiệt độ
Theo dõi nhiệt độ của ổ SSD là cách tốt nhất để xác nhận mọi thay đổi về khả năng làm mát và phát hiện sự cố trước khi chúng ảnh hưởng đến hiệu suất. Hầu hết các ổ đĩa đều có cảm biến nhiệt độ SMART tích hợp, bạn có thể đọc thông số này bằng phần mềm của nhà cung cấp hoặc các công cụ giám sát hệ thống chung. Với ổ đĩa Kingston, Kingston SSD Manager là một cách đơn giản để kiểm tra nhiệt độ thực tế và tình trạng chung của ổ đĩa.
Vậy, thế nào được coi là “bình thường”? Nhiều ổ SSD chơi game được đánh giá có thể hoạt động liên tục ở nhiệt độ khoảng 70°C, mặc dù nhiệt độ khi không hoạt động sẽ thấp hơn nhiều. Con số quan trọng hơn cần chú ý là ổ đĩa hoạt động như thế nào khi chịu tải nặng. Để kiểm tra điều này, hãy chạy một khối lượng công việc phản ánh mức sử dụng của bạn, chẳng hạn như sao chép một tệp lớn, kết xuất một dự án hoặc chơi game và theo dõi nhiệt độ trong 10–15 phút. Bạn sẽ muốn thấy nhiệt độ ổn định thay vì tăng dần đến ngưỡng giới hạn.
Nếu bạn nhận thấy hiệu suất đọc hoặc ghi liên tục giảm đi ở cùng một mức nhiệt độ, đó thường là dấu hiệu cho thấy ổ SSD đang đạt đến giới hạn nhiệt của nó.
Làm mát chủ động
Làm mát chủ động bao gồm việc thêm các giải pháp làm mát có nguồn điện như quạt tản nhiệt chuyên dụng hoặc thậm chí là làm mát bằng chất lỏng. Mọi PC đều cần làm mát vì chúng có rất nhiều linh kiện bị nóng lên, nhưng các biện pháp bổ sung như làm mát bằng chất lỏng và lắp thêm quạt có thể đặc biệt hữu ích khi chạy nhiều ổ SSD NVMe, xử lý các tác vụ nặng, hoặc trong môi trường có nhiệt độ xung quanh cao. Những tình huống này thường đẩy các ổ cứng lưu trữ hoạt động ở tốc độ cao liên tục, nơi nhiệt độ quá cao có thể gây ra hiện tượng giảm hiệu suất do quá nhiệt.
Ngoài ra, nhiều bo mạch chủ hiện đại ngày nay đi kèm với tản nhiệt hoặc tấm chắn NVMe tích hợp được thiết kế để bảo vệ ổ đĩa và tự động quản lý nhiệt. Những tấm tản nhiệt này thường được ghép nối với một miếng đệm tản nhiệt để có sự tiếp xúc và tản nhiệt tốt hơn.